Η (ανεξήγητη) αποθέωση του καλοκαιριού

Δεν είναι ότι δε μου αρέσει το καλοκαίρι. Θα ήταν λίγο υπερβολικό να το αφορίσω έτσι απλά σε μια χώρα όπου το καλοκαίρι βρίσκει την απόλυτη και λαμπρότερη έκφραση του. Είναι ότι κάτι δε μου κολλάει, κάτι δε μου κάθεται καλά σε αυτό.

Παλιότερα μου άρεσε περισσότερο. Έκανα τα μπάνια μου στη θάλασσα (στη Θάσο συγκεκριμένα), έτρωγα τα παγωτά μου (ασφαλώς και το μετρούσα μέχρι κάποια ηλικία), πήγαινα τις ωραίες μου βόλτες σε μπαράκια καλοκαιρινά, έβλεπα τους φίλους μου πιο συχνά, φορούσα σορτς και κοντά μπλουζάκια. Απλά πράγματα.

Ίσως σήμερα να με χαλάει αυτό τελικά: τα πράγματα δεν είναι απλά. Το καλοκαίρι είναι ένας ατελείωτος διαγωνισμός επίδειξης στο fb. Θα μου πεις ότι όλα είναι διαγωνισμός επίδειξης στο fb, αλλά το καλοκαίρι ένα παραπάνω. Όλοι ανυπομονούν να φύγουν διακοπές, όλοι φωτογραφίζονται στις παραλίες, όλοι πίνουν freddo espresso και διαβάζουν βιβλία, όλοι περνούν τέλεια, όλοι καταριούνται τη στιγμή που θα έρθει ο χειμώνας. Ένα ατελείωτο διαδικτυακό ντελίριο. Μια απίστευτη μαζική πίεση ότι το καλοκαίρι πρέπει σώνει και καλά να περάσεις τέλεια.

Λες και τις άλλες εποχές δεν μπορείς να περάσεις καλά. Αλλά βλέπεις, το καλοκαίρι είναι τώρα της μόδας. Αν κάποτε γυρίσει το πράγμα και γίνει της μόδας το φθινόπωρο, όλοι θα διασκεδάζουν με ομπρέλα και πουλόβερ πίνοντας νες καφέ, συγνώμη, καπουτσίνο ήθελα να πω ή κάτι άλλο ψαγμένο.

Αλλά όπως είπα, τώρα είναι της μόδας της καλοκαίρι. Ίσως γιατί το καλοκαίρι προσφέρεται για περισσότερη επίδειξη. Τώρα μπορείς να δείξεις ότι είσαι αδύνατος και fit, τώρα μπορείς να δείξεις ότι έχεις λεφτά για διακοπές, τώρα μπορείς να δείξεις πόσο γαμάτα ξέρεις να περνάς στον ελεύθερο σου χρόνο.

Και έπειτα είναι και το άλλο. Η ραθυμία του καλοκαιριού δύσκολα αντέχεται. Δημόσιος τομέας και επιχειρήσεις υπολειτουργούν, η ζέστη σε γονατίζει, δυσκολεύεσαι να κανονίσεις οποιαδήποτε δουλειά, αναβάλλεις τα πάντα για Σεπτέμβριο. Η αποδιοργάνωση σε όλο της το μεγαλείο.

Μιας και ως χώρα είμαστε σε αυτά τα κακά και μαύρα χάλια, θα μου φαινόταν πιο λογικό -και θα ήταν και πιο αποδοτικό γενικά- αν αποφεύγαμε αυτήν τη σαρωτική αποδιοργάνωση. Αν προτιμούσαμε να αξιοποιήσουμε τις δυνάμεις μας στο έπακρο. Αν ξοδεύαμε την ενέργεια μας σε εργασία, σε νέες ιδέες, σε δραστηριότητες, στο να γίνουμε ίσως καλύτεροι άνθρωποι. Αντ' αυτού, λιώνουμε στις ξαπλώστρες και βγάζουμε selfies.

Να μην κάνουμε διακοπές θα μου πεις; Μα και βέβαια να κάνουμε. Απλώς κάτι μου λέει ότι αυτή μας η καλοκαιρινή συμπεριφορά δεν είναι της εποχής, είναι η νοοτροπία που μας διακατέχει γενικά. Γι' αυτό ίσως και είναι τελικά τόσο της μόδας το καλοκαίρι.

Η θυσία της Ιφιγένειας

Παρακολούθησα πρόσφατα στο θέατρο την "Ιφιγένεια εν Αυλίδι" του Ευριπίδη. Ο μύθος, ως γνωστόν, έχει να κάνει με την εκστρατεία εναντίον της Τροίας. Όλα τα ελληνικά πλοία είναι αραγμένα στην Αυλίδα έτοιμα να ξεκινήσουν, όμως οι θεοί έχουν θυμώσει και δε φυσάει άνεμος. Ο χρησμός είναι σαφής: για να μπορέσουν να αποπλεύσουν τα πλοία πρέπει να θυσιαστεί η Ιφιγένεια, η κόρη του αρχιστράτηγου Αγαμέμνονα.

Με τύψεις και με πόνο ο Αγαμέμνονας δέχεται να τη θυσιάσει. Όμως η Ιφιγένεια δε θέλει να πεθάνει, δε θέλει να εγκαταλείψει τη ζωή και το φως του ήλιου -και στο κάτω-κάτω τι φταίει αυτή που η ωραία Ελένη εγκατέλειψε τον Μενέλαο για χάρη του Πάρη; Λίγο πριν το τέλος όμως η Ιφιγένεια αλλάζει γνώμη: θα θυσιαστεί οικειοθελώς για χάρη της Ελλάδας.

Παρακολουθώντας την παράσταση πόσο ανώφελη και άδικη μου φάνηκε η θυσία της Ιφιγένειας. Πράγματι δε φταίει σε τίποτα που ξέσπασε ο πόλεμος. Δε φταίει που η Ελένη ήταν άπιστη, που ο Πάρης την έκλεψε με δόλο, που ο Μενέλαος αποφάσισε να την πάρει πίσω, που ο Αγαμέμνονας ανέλαβε να γίνει στρατηγός. Γιατί να σηκώσει λοιπόν η Ιφιγένεια το βάρος όλης της Ελλάδας;

Και μήπως με τον πόλεμο αυτόν ωφελήθηκε η Ελλάδα; Επί δέκα χρόνια οι γυναίκες που έμειναν πίσω υπέφεραν, οι άντρες σκοτώνονταν, στην Ελλάδα διασαλεύτηκε η τάξη των πραγμάτων. Και ο ίδιος ο αρχιστράτηγος, που γύρισε πίσω νικητής, το βράδυ της επιστροφής του δολοφονήθηκε από τη γυναίκα του -του το φυλούσε δέκα χρόνια που σκότωσε την κόρη τους.

Σήμερα, στην Ελλάδα της κρίσης, Ιφιγένειες είμαστε όλοι εμείς οι απλοί πολίτες, τα θύματα ενός πολέμου που δεν ξεκινήσαμε εμείς. Θυσιαζόμαστε εμείς, γιατί είναι η εύκολη λύση, γιατί κανένας άλλος δεν αναλαμβάνει να σηκώσει το βάρος, μήτε καν την ευθύνη. Γιατί οι Αγαμέμνονες δε θέλουν να χάσουν τη δόξα, μήτε οι Μενέλαοι την Ελένη και οι στρατιώτες τα λάφυρα.

Η θυσία των αθώων δεν είναι ποτέ λύση για έναν πόλεμο. Θα έπρεπε και τότε να είχε βρεθεί άλλος τρόπος να ξεκολλήσουνε τα πλοία από την Αυλίδα.

Τουλάχιστον βέβαια στο μεγαλειώδες σύμπαν της αρχαίας τραγωδίας αποδίδεται, τρόπον τινά, μια κάποια δικαιοσύνη: ούτε ο νικητής του πολέμου δεν ευτύχησε στο τέλος. Και η Ιφιγένεια δεν πέθανε στα αλήθεια, την έσωσε η Άρτεμις και χρόνια μετά βρέθηκε και πάλι με τα αδέρφια της. Και η Τροία φυσικά που ευθυνόταν για τον πόλεμο καταστράφηκε, όπως ξέρουμε, για πάντα.

Εμείς όμως δεν είμαστε πρωταγωνιστές αρχαίας τραγωδίας, γι' αυτό ας μην ελπίζουμε πολύ σε τέτοιες δικαιοσύνες.

Sean Connery: ένας θρύλος του Hollywood σβήνει κεράκια στις 25 Αυγούστου

Ο Sir Sean Connery γεννήθηκε σαν σήμερα το 1930 -και δε λέει να χάσει ακόμα τη γοητεία του

Λίγοι ηθοποιοί έχουν καταφέρει να αποκτήσουν μια τόσο μακρόχρονη και σημαντική επαγγελματική πορεία όπως αυτή του Sean Connery. Ο Connery, με τη χαρακτηριστική φωνή του και τη διαχρονική του γοητεία, δεν έγινε απλώς ένας από τους πιο διάσημους ηθοποιούς, αλλά κατάφερε να ταυτίσει το όνομα του με σοβαρές ταινίες και καλές ερμηνείες.

 

James Bond

Ο Sean Connery, υποδυόμενος τον πιο cool πράκτορα όλων των εποχών, είδε την καριέρα του να εκτινάσσεται στα ύψη, το όνομα του να καθιερώνεται για πάντα στα κινηματογραφικά δεδομένα, να κερδίζει την απόλυτη καταξίωση -και εμείς με τη σειρά μας αποκτήσαμε έναν από τους πιο αγαπητούς κινηματογραφικούς ήρωες. Το ότι ο Sean Connery θεωρείται μέχρι σήμερα από την πλειοψηφία των σινεφίλ ο καλύτερος James Bond έχει να κάνει βέβαια και με το γεγονός ότι ήταν ο πρώτος, αλλά περισσότερο οφείλεται στον αέρα του, το στυλ του και ασφαλώς τη γοητεία του. (Και να φανταστεί κανείς ότι οι παραγωγοί τον προσέλαβαν επειδή μέχρι τότε ήταν σχετικά άγνωστος και ήθελαν να κρατήσουν χαμηλό τον προϋπολογισμό!).

The Untouchables

 

Για την μαφιόζικη ταινία "Οι Άθικτοι" του Brian De Palma κερδίζει Όσκαρ Β' Ανδρικού Ρόλου -το πρώτο και το μοναδικό της καριέρας του.

Indiana Jones and the Last Crusade

Και ενώ τον έχουμε συνηθίσει να υποδύεται σοβαρούς, γοητευτικούς και cool τύπους, εδώ ο Sean Connery μεταμορφώνεται τόσο εξωτερικά όσο και ερμηνευτικά για να γίνει ο Henry Jones, ο πατέρας του θρυλικού Indiana Jones. Με γυαλιά και αστείο καπέλο, λιγάκι αφελής και αρκετά γκαφατζής, ο Sean Connery μάς χαρίζει τον πιο απολαυστικό του ρόλο σε μια ταινία που δε θα χορτάσουμε ποτέ να βλέπουμε.

First Knight  

Τον μύθο του Κάμελοτ τον έχουμε δει σε πάρα πολλές κινηματογραφικές εκδοχές, αλλά αυτή εδώ με τον Sean Connery να υποδύεται το Βασιλιά Αρθούρο και τον Richard Gere τον ιππότη Λάνσελοτ είναι από τις πιο άρτιες και καλογυρισμένες. Ο Connery εξαντλεί την έννοια "κύρος", που χαρακτηρίζει κάθε ερμηνεία της καριέρας του, και εμείς αναρωτιόμαστε αν η Γκουίνεβιρ είχε δίκιο που διάλεξε τον Λάνσελοτ αντί για τον Αρθούρο.

Dragonheart

Αν γυρίζεις ταινία με πρωταγωνιστή ένα δράκο και ψάχνεις την ιδανική φωνή, διαλέγεις τον Sean Connery. Παρόλο που δεν εμφανίζεται και μόνο …ακούγεται, ο Connery καταφέρνει να κάνει αισθητή την παρουσία του στην ταινία χάρη στην υπέροχη φωνή του.

The Rock

 

Η απόλυτη κινηματογραφική περιπέτεια των 90s ήταν φυσικά η ταινία "Ο Βράχος", η οποία θα είχε χάσει τη μισή της αίγλη αν τον πρωταγωνιστικό ρόλο δεν κρατούσε ο Connery. Σοβαρός, έξυπνος, δυναμικός, απογείωσε την ταινία και την έκανε να ξεχωρίσει από άλλες του είδους της.

The League of Extraordinary Gentlemen

Το 2003 ο Connery γυρίζει τη "Συμμαχία", την τελευταία του ταινία, και αποσύρεται οριστικά από τα κινηματογραφικά πλατό. Σε ταινία δεν τον έχουμε ξαναδεί, αλλά ακούμε τη φωνή του, καθώς τη δανείζει για διάφορα πρότζεκτ. 

 

Αναδημοσίευση απο το περιοδικο Artcore (artcoremagazine.gr)

Η (θλιμμένη) γοητεία των άδειων πόλεων

Αν μένεις στο κέντρο της πόλης -μικρής, μεγάλης πόλης, δεν έχει σημασία- σημαίνει πως σου αρέσει η βαβούρα, η πολυκοσμία, ο θόρυβος. Διαφορετικά θα πήγαινες να εγκατασταθείς σε ένα χωριό ή στα προάστια, έτσι δεν είναι;

Όταν έρχεται ο Αύγουστος ωστόσο και δεν υπάρχει στην πόλη ψυχή, το απολαμβάνεις. Η παράξενη ησυχία, οι άδειοι δρόμοι, οι μοναχικοί διαβάτες, ένα ξεχασμένο αυτοκίνητο που διακόπτει για λίγο τη σιωπή, υπάρχει μια ποιητικότητα, μια γοητεία στην όψη που έχουν οι πόλεις όταν αδειάζουν στο τέλος του καλοκαιριού.

Είναι μια ωραία ευκαιρία για να περπατήσεις. Για να δεις στην πόλη σου πράγματα που δεν τα είχες προσέξει πριν. Μια ευκαιρία για να συλλογιστείς. Μια δικαιολογία για να κυκλοφορείς ράθυμα δίχως λόγο και δίχως προορισμό. Μέσα στην εκκωφαντική εξωστρέφεια και βαβούρα του καλοκαιριού, βρίσκεις μια παρένθεση ξεκούρασης, ανάπαυλας, ανασυγκρότησης, στοχασμού.

Και μαζί με σένα θέλει και η ίδια η πόλη να ξεκουραστεί. Από τους θορύβους της, από τους ανθρώπους της, από την πίεση της ρουτίνας και της επανάληψης. Από τα χρόνια που κουβαλά πάνω της, από το καθήκον που της έχει ανατεθεί να σηκώνει και να στηρίζει μια ολόκληρη πολιτεία.

Αυτό σημαίνει η ησυχία του Αυγούστου. Και είναι ίσως η μόνη φορά όλο το χρόνο που κάτοικοι και πόλη καταφέρνουμε να έρθουμε τόσο κοντά. 

Μια ματιά στην (αμφιλεγόμενη) καριέρα του Edward Norton

Ο πρωταγωνιστής του "Fight Club" και του "American History X" σβήνει κεράκια στις 18 του Αυγούστου.

Ήταν μέσα προς τέλη των 90s όταν ο Edward Norton εμφανίστηκε στη μεγάλη οθόνη και μας έκανε να τον λατρέψουμε για πάντα. Εμβληματικοί ρόλοι σε θρυλικές ταινίες των έκαναν να περάσει σύντομα στη λίστα με τους καλύτερους ηθοποιούς του Hollywood. Τι έγινε όμως μετά; Το παράξενο με τον Norton είναι ότι τις επόμενες δύο δεκαετίες οι επιλογές του δεν είναι και οι καλύτερες και πολλές από τις ταινίες στις οποίες έχει πρωταγωνιστήσει είναι είτε μέτριες είτε πέρασαν απαρατήρητες. Ιδού μια σύντομη αποτίμηση της καριέρας του μέσα από οχτώ ταινίες του.

 

Primal Fear (του Gregory Loblit), 1996

Το "Primal Fear" ήταν η ταινία που αποτέλεσε το ξεκίνημα του Norton. Και τι ξεκίνημα! Ένα συγκλονιστικό θρίλερ με απρόβλεπτο φινάλε και μια -διπλή- ερμηνεία από τον Norton που σε στιγματίζει. Αυτή και μόνο η ταινία ήταν αρκετή για να θεωρείται ο πιο πολλά υποσχόμενος ηθοποιός του Hollywood. Φυσικά, κέρδισε και μια υποψηφιότητα για Όσκαρ Β' Ανδρικού Ρόλου.

American History X (του Tony Kaye), 1998

Δύο χρόνια μετά και ο Norton είναι και αρκετά ώριμος και αντάξιος του ξεκινήματος του. Η ταινία "American History X" είναι ένα αριστούργημα και η ερμηνεία του Norton την απογειώνει. Ακόμα μια υποψηφιότητα στα Όσκαρ Α' Ανδρικού Ρόλου και έχει πλέον καθιερωθεί στο χώρο.

Fight club (του David Fincher), 1999

Ένας αβανταδόρικος ρόλος και μια ταινία-θρύλος που στιγμάτισε και καθόρισε μία γενιά. Εντάξει, πολύ μεγάλη βέβαια και η συμβολή του Brad Pitt, αλλά μετά από αυτό ο Norton κερδίζει για πάντα μια θέση στους αγαπημένους ηθοποιούς των σινεφίλ.

Red Dragon (του Brett Ratner), 2002

Δέκα χρόνια περίπου μετά τη "Σιωπή των αμνών" έχουμε το prequel, κοινώς το πρώτο μέρος της τριλογίας των βιβλίων. Ωραία ταινία, που ασφαλώς όμως δεν καταφέρνει να φτάσει το επίπεδο της "Σιωπής των αμνών" και με έναν Norton, που ενώ είναι αξιοπρεπής στον κεντρικό ρόλο, μοιάζει μάλλον διεκπεραιωτικός και προβλέψιμος. Να πούμε ότι δεν του ταίριασε και πολύ ο ρόλος; Θα το πούμε.

The Illusionist (του Neil Burger), 2006

Για κάποιο λόγο φαίνεται κάπως ασυνήθιστο να πρωταγωνιστεί ο Norton σε ταινία με μάγους, αλλά τα καταφέρνει περίφημα. Πολύ αγαπητό φιλμ, με το μυστήριο του, το love story, την απρόβλεπτη πλοκή, που είχε βέβαια την ατυχία να περάσει λίγο απαρατήρητο επειδή συνέπεσε την ίδια χρονιά με το ίδιας θεματολογίας "The prestige". Κρίμα.

The painted veil (του John Curran), 2006

Άλλη μια αξιοπρεπής ταινία που πέρασε επίσης απαρατήρητη. Ο Norton υποδύεται τον απατημένο σύζυγο που προσπαθεί να συνυπάρξει και πάλι με την άπιστη γυναίκα του. Στωικός ο ίδιος, ελαφρώς υποτονική και η ταινία, αλλά μέχρι το τέλος καταφέρνει να σε κερδίσει.

The Grand Budapest Hotel (του Wes Anderson), 2014

Ο Norton αφού κάνει διάφορα περάσματα από περιπέτειες, από ταινίες με υπερήρωες και από κωμωδίες, έχει μια ωραία εμφάνιση στο απολαυστικό "The Grand Budapest Hotel" -και εμείς χαιρόμαστε που τον ξαναβλέπουμε σε μια τόσο ενδιαφέρουσα ταινία.

Birdman (του Alejandro G. Iñárritu), 2014

Το 2014 όλοι μιλούσαν για το "Birdman": για το Όσκαρ Καλύτερης Ταινίας, για την επιστροφή του Michael Keaton, για την υπέροχη ερμηνεία του Norton (που κέρδισε μια υποψηφιότητα για Όσκαρ Β' Ανδρικού Ρόλου). Θα μπορούσαμε να μιλήσουμε και για επιστροφή του Norton, σε έναν απολαυστικό ρόλο με ιδιαίτερο στίγμα που του ταίριαζε γάντι, αλλά όχι, τον περιμένουμε σε κάτι καλύτερο.

 

Αναδημοσίευση από το περιοδικό Artcore (artcoremagazine.gr)